Bir ağ bloğu eşit büyüklükte kaç alt ağa bölünür?

BLP 1003 — Bilgisayar Ağları · 9. Hafta · Not 9.1

Öğr. Gör. Oktay Cesur

2026-11-14

Bir ortak alanda 2000 bilgisayar

  • 2000 bilgisayar aynı Ethernet yayın alanında
  • Bir bilgisayar hedef IP adresinin MAC adresini öğrenmek için ARP isteği yayınlar: “Bu IP kimde?”
  • Yayın, alandaki her cihaza ulaşır
  • Alan büyüdükçe yayını işleyen cihaz sayısı artar; bir döngü ya da aşırı yayın arızası da daha geniş bir alana yayılır. Fırtınayı başlatan şey cihaz sayısı değil arızalı kaynaktır, büyük alan ise arızanın bedelini büyütür

Alanı parçalara ayırmak: alt ağlara bölme nedir?

Muhasebe, satış, üretim ve yönetim ayrı bloklarda olsun.

Alt ağlara bölme (subnetting), bir IP adres bloğunun daha uzun önekli, daha küçük adres bloklarına ayrılmasıdır.

Sayıyla: 192.168.1.0/24 bloğu, /26 önekli dört küçük bloğa ayrılabilir.

IP bloğunu bölmek yayın alanını ayırır mı?

Aynı switch’e bağlı iki cihaza farklı IP blokları yazarsak ARP yayınları ayrılır mı?

Ayrılmaz. Yayın alanını ayıran şey IP öneki değil, Ethernet bağlantısıdır.

  • Aynı switch’te, yayın alanını bölen ayrı bir mantıksal ayrım yoksa: tek yayın alanı
  • Dört ayrı ve birbirine bağlı olmayan switch: dört ayrı yayın alanı

300 cihaz için hangi blok?

Blok Host biti Kullanılabilir host
/24 8 254
/16 16 65.534

Sınıflı tahsiste kuruluşa verilen tek parça blok /8, /16 ya da /24 boyutundaydı. 300 cihazlık tek blokta /24 yetmez.

/16 seçilirse yaklaşık 65.234 adres boşta kalır.

CIDR: blok boyutunu önekle söylemek

CIDR, adres bloklarını sınıf sınırlarına bağlı kalmadan ağ adresi ve önek uzunluğuyla ifade eden sınıfsız adresleme ve yönlendirme yaklaşımıdır.

192.168.1.0/24 → ilk 24 bit ağ kısmı, kalan 32 − 24 = 8 bit host kısmı

Önek Host biti Blok büyüklüğü
/25 7 128
/26 6 64
/27 5 32

300 cihaza en yakın blok kaç adreslik?

2^8 − 2 = 254 yetmedi. Kaç host biti gerekir?

Host biti h Toplam adres 2^h Kullanılabilir 2^h − 2
8 256 254
9 512 510

254 < 300 ≤ 510 → h = 9 → önek 32 − 9 = /23 → maske 255.255.254.0

Dört parçayı ayırt etmek için kaç etiket gerekir?

Bir /24 bloğunu dört eşit parçaya ayıracağız. Her parçanın adresleri ortak bir etiket taşısın.

  • 1 bit → 2 değer: 0, 1
  • 2 bit → 4 değer: 00, 01, 10, 11

Etiket, host alanının ilk iki biti olabilir.

Bit ödünç alma

Bit ödünç alma, host alanındaki bitlerin bir bölümünü yeni alt ağın ağ kısmına katmaktır.

192.168.1.0/24 bloğunda ilk 24 bit ağ kısmı, son 8 bit host alanıdır. /26'da son oktetin soldaki 2 biti alt ağ kimliği olur, sağdaki 6 bit host kalır; ilk 24 bit sabittir.

Alt ağ kimliği son oktette hangi ağ adresini verir?

Son oktetin bit ağırlıkları soldan sağa 128, 64, 32, 16, 8, 4, 2, 1’dir. Ağ adresinde host bitleri 0 alınır; 1 olan bitlerin ağırlıkları toplanır.

Son oktetin bit ağırlıkları 128, 64, 32, 16, 8, 4, 2, 1'dir. Alt ağ kimliği 00, 01, 10, 11 iken host bitleri 0 alınınca ağ adresinin son okteti 0, 64, 128, 192 olur.

Dört alt ağ için kaç bit, kaç host?

n ödünç alınan bit, h kalan host biti. Bu /24 örneğinde n + h = 8, yani h = 8 − n. Aynı sonuca h = 32 − yeni önek ile de ulaşırız.

Alt ağ sayısı 2^n. 2^n ≥ 4 koşulunu sağlayan en küçük n kaçtır? Yeni önek ve alt ağ başına host sayısı ne olur?

  • n = 2
  • Yeni önek: 24 + 2 = /26
  • h = 32 − 26 = 6
  • Adres: 2^6 = 64; kullanılabilir host: 64 − 2 = 62

Sağlama: 4 × 64 = 256 = 2^8

Üç alt ağ istenirse?

  • Bir bit: 2 alt ağ, iki bit: 4 alt ağ
  • Üç eşit alt ağ için de 2 bit alınır
  • Üçü kullanılır, dördüncü yedek kalır

Alt ağlar neden 64’er artar?

/26 maskesi: 255.255.255.192

Artış miktarı = 256 − 192 = 64

Burada 192, sınırın bulunduğu (son) oktetteki maske değeridir; sonuç o oktetteki artış adımını verir.

Alt ağlar son oktette 0, 64, 128, 192 değerlerinden başlar.

Dört alt ağın tam tablosu

Alt ağ Ağ adresi İlk kullanılabilir Son kullanılabilir Yayın adresi
1 192.168.1.0/26 192.168.1.1 192.168.1.62 192.168.1.63
2 192.168.1.64/26 192.168.1.65 192.168.1.126 192.168.1.127
3 192.168.1.128/26 192.168.1.129 192.168.1.190 192.168.1.191
4 192.168.1.192/26 192.168.1.193 192.168.1.254 192.168.1.255

Yayın adresi = bir sonraki alt ağın ağ adresinden bir önceki adres.

.63 ve .64 hangi maskede ne olur?

192.168.1.63 ve 192.168.1.64 adresleri /24’te host muydu? /26’da ne olurlar?

  • /24: ikisi de host adresi (ağ adresi .0, yayın adresi .255)
  • /26: .63 yayın adresi, .64 ağ adresi

Kullanılabilir host sayısı: /24’te 254 → dört /26’da 4 × 62 = 248

Bu adres hangi alt ağda?

192.168.1.100, dört alt ağdan hangisindedir? Bir hosta verilebilir mi?

  • 64 ≤ 100 < 128 → 2. alt ağ (192.168.1.64/26)
  • Ağ adresi .64, yayın adresi .127: .100 ikisi de değil
  • Hosta verilebilir

İki router arasında kaç adres gerekir?

İki router arayüzü arasındaki bağlantıda yalnız iki adres gerekiyor.

İki router arası bağlantıya /24 verilmesi ile /30 verilmesinin kullanılan ve kullanılmayan adreslerinin karşılaştırılması
  • /24 verilirse 254 adresten 252’si kullanılmaz
  • 10.0.0.0/30 → h = 2 → 2^2 − 2 = 2 kullanılabilir adres
Görev Adres
Ağ 10.0.0.0
Router 1 10.0.0.1
Router 2 10.0.0.2
Yayın 10.0.0.3

Maske 255.255.255.252, artış 256 − 252 = 4.

Bu laboratuvar, iki uçlu bağlantılar için /30 bloğunu seçiyor.

Ödünç alınan her bit ne değiştirir?

Bölme yöntemi: adım sırası

Adım İşlem Dört alt ağ örneği
1 2^n ≥ alt ağ sayısı ile n n = 2
2 Yeni önek = eski önek + n /26
3 Artış = 256 − (sınırın bulunduğu oktetteki maske) 256 − 192 = 64
4 Ağ adreslerini artışla sırala; yayın adresi = sonraki ağ adresi − 1 0, 64, 128, 192
5 Sağlama: üretilen parça sayısı 2^n × blok büyüklüğü = ilk blok 4 × 64 = 256

192.168.8.0/24 sekiz eşit parçaya nasıl bölünür?

Ödünç alınan bit sayısını, yeni öneki ve ikinci alt ağın host aralığını bulun.

  • 2^3 = 8 → 3 bit; önek /27; maske 255.255.255.224
  • Artış: 256 − 224 = 32
  • Başlangıçlar: 0, 32, 64, 96, 128, 160, 192, 224
    1. alt ağ: 192.168.8.32/27; kullanılabilir .33–.62; yayın .63
  • Host kapasitesi: 2^5 − 2 = 30

Sağlama: 8 × 32 = 256

Kendi başınıza: iki soru

1. 192.168.1.0/24 bloğu /26 ile dörde bölünmüş. Şu adreslerin hangi alt ağda olduğunu ve bir hosta verilip verilemeyeceğini bulun:

192.168.1.127 · 192.168.1.128 · 192.168.1.190 · 192.168.1.191

2. 192.168.20.0/24 bloğundan altı eşit alt ağ gerekiyor. Kaç bit ödünç alınır? Yeni önek, artış ve alt ağ başına kullanılabilir host sayısı nedir? Kaç alt ağ boşta kalır? Altıncı alt ağın ağ adresini, kullanılabilir aralığını ve yayın adresini de yazın.